De 7 meest voorkomende knieklachten bij de fysiotherapeut

Knieklachten komen veel voor. Per jaar presenteren zich 23 tot 60 per 1000 mensen met knieklachten, afhankelijk van leeftijd en activiteit. Zo komen meniscus- en kruisbandletsels vaker voor bij sporten waar veel draaibewegingen moeten worden gemaakt.

De meeste klachten kunnen goed zonder verder medisch ingrijpen herstellen. Recente studies laten namelijk zien dat een oefenprogramma voor de duur van een aantal maanden vaak de voorkeur heeft boven een operatie.

De 7 meest voorkomende knieklachten zijn:

1. Patellofemoraal pijnsyndroom (knieschijfpijn)

• Oorzaak: Overbelasting van de knie, vaak door hardlopen of springen.
• Symptomen: Pijn rond of achter de knieschijf, vooral bij traplopen, hurken of lang zitten.
• Onderzoek: Functieonderzoek van knie en knieschijf.
• Behandeling: Brace, tapen voor pijnvermindering. Oefentherapie ter versterking van de kniespieren.
• Vooruitzichten: In het algemeen goed herstel na een oefentherapie traject.

2. Meniscusletsel

• Oorzaak: Een scheur in de meniscus (kraakbeenschijf) door plotselinge draaibewegingen of slijtage (degeneratie).
• Symptomen: Pijn, zwelling, een blokkerend gevoel in de knie, en moeite met het volledig strekken en/of  buigen van de knie.
• Onderzoek: Functieonderzoek van de kniefunctie. MRI onderzoek om grootte en locatie van het letsel te bepalen.
• Behandeling: Conservatief met fysiotherapie. Bij aanhoudende klachten of groot meniscusletsel kan een operatie nodig zijn.
• Vooruitzichten: Zowel met als zonder operatie kan de kniefunctie weer goed herstellen.

→ Meer lezen over het meniscusletsel

3. Kruisbandletsel (voorste kruisband/achterste kruisband)

• Oorzaak: Plotselinge draaibewegingen of trauma tijdens sportactiviteiten.
• Symptomen: Plotselinge pijn, zwelling, instabiliteit in de knie. Door de knie zwikken.
• Onderzoek: Functietesten kruisbanden. MRI om diagnose te bevestigen.
  Behandeling:  Afwachten met fysiotherapie, vooral bij ouderen en niet-sporters. Jongeren en intensieve sporters kunnen baat hebben bij een operatie.
• Vooruitzichten:  Goed bij onderhouden van een goede spierconditie. Soms kan er nieuw letsel ontstaan (contactsporten).

4. Artrose (slijtage)

• Oorzaak: Slijtage of degeneratie van het kraakbeen in de knie, meestal als gevolg van veroudering.
• Symptomen: Stijfheid, pijn, en beperkte beweeglijkheid, vooral bij het opstarten.
• Onderzoek: Functieonderzoek knie. Röntgenfoto om de ernst van artrose vast te stellen.
• Behandeling: Oefentherapie, pijnstillende injecties. Bij ernstige aanhoudende pijn en beperking kan men opereren (gewrichtsvervanging).
• Vooruitzichten: Oefentherapie kan een operatie voor lange tijd uitstellen. Bij ernstige artrose kan een operatie (prothese) weer tot een acceptabele kniefunctie leiden.

5. Patellapeesontsteking (jumpers knee)

• Oorzaak: Overbelasting van de pees onder de knieschijf vaak door veel springen of hardlopen.
• Symptomen: Pijn en soms zwelling net onder de knieschijf tijden sprongen of kniebuigingen.
• Onderzoek: Palpatie, functieonderzoek pees en spieren. Eventueel echografie om de ernst van de ontsteking vast te stellen.
• Behandeling: Oefentherapie, ondersteunende tape, shockwave-therapie. Bij hardnekkige klachten kunnen injecties met bloedplasma/plaatjes (PRP- behandeling) gegeven worden.
• Vooruitzichten:  Goed, maar herstel en sporthervatting kan maanden op zich laten wachten.

6. Bursitis (slijmbeursontsteking)

• Oorzaak: Ontsteking van de slijmbeurs, vaak door overbelasting of trauma, zoals een val op de knie.
• Symptomen: Zwelling, pijn, en gevoeligheid aan de voorkant van de knie. Vaak is een zachte bult op de knie te zien.
• Onderzoek:  Palpatie en functieonderzoek knie. Echografie om mate van vocht en ontsteking vast te stellen.
• Behandeling:  Relatieve rust (pijnlijke activiteiten vermijden), oefentherapie. Injecties bij aanhoudende klachten.
• Vooruitzichten:  Deze zijn goed.

7. Lopersknie (iliotibiaal frictiesyndroom)

• Oorzaak: Wrijving van de iliotibiale band over de buitenkant van de knie, vaak bij hardlopers en fietsers.
• Symptomen: Pijn aan de buitenkant van de knie, vooral tijdens buigen en strekken.
• Onderzoek: Palpatie, functieonderzoek pees en spieren. Echografie om de ernst van de ontsteking vast te stellen.
• Behandeling: Oefentherapie, aanpassing van schoeisel,  analyse en correctie van het looppatroon .
• Vooruitzichten: Goed, maar net als bij de ‘jumpers knee‘ kan herstel maanden duren.

Conclusie

Knieklachten komen vaak voor en variëren van milde irritaties tot ernstige beperkingen. De meeste klachten herstellen goed met oefentherapie, zonder medisch ingrijpen.

Bij hardnekkige klachten kan een operatie soms nodig zijn. Knieproblemen ontstaan vaak door overbelasting, een trauma of ouder worden.

Raadpleeg bij aanhoudende of ernstige klachten altijd een arts of fysiotherapeut voor een juiste diagnose en behandeling.