Een scheur van de schouderpees

logo fysiotherapie middenweg amsterdam oost

gescheurde-schouderpees-fysiotherapie-middenweg-amsterdam-oost-watergraafsmeer

De gescheurde schouderpees

De gescheurde schouderpees wordt ook wel ‘rotator cuff ruptuur’ genoemd. Dit letsel kan de functie van je schouder ernstig beperken.

Deze peesblessure kun je oplopen na een trauma. Bijvoorbeeld een val op de schouder of schouder uit de kom. Boven de 60 jaar kunnen peesscheuren zonder oorzaak voorkomen.

De behandeling van de gescheurde schouderpees kan per geval verschillen. Soms is een snelle operatie gewenst maar een afwachtend beleid kan ook de voorkeur hebben.

Beide methoden kunnen goede vooruitzichten hebben. Maar waar kies je nu voor?

Wat is de functie van de schouderpees?

Ons schoudergerwricht wordt omgeven door vier spiergroepen, de zogenaamde ‘rotator cuff’.

De spier trekt samen en brengt de kracht via zijn pees op het gewricht over. Zo ben je in staat je arm vrij in de ruimte te bewegen.

Naast beweging verzorgen deze pezen ook stabiliteit van je schouder. De schouderkop wordt door het aanspannen van de rotator cuff goed in de schouderkom gehouden.

In illustratie A  zie je de 4 schouderpezen afgebeeld.

In illustratie B wordt de ‘hand metafoor’ afgebeeld. Het geeft je een indruk over de ligging van de schouderpezen.

De duim en vingers vertegenwoordigen allemaal een schouderpees. De bovenste 3 pezen (vingers) liggen dicht naast elkaar. Een scheur van één pees kan zo makkelijk doorlopen naar de naastgelegen schouderpees.

Vergelijk het met een scheur midden in een vel papier. Als je het papier uit elkaar trekt wordt de scheur groter en breidt zich uit.

Als meerdere pezen scheuren dan wordt de ‘grip’ op de schouder minder. Dit zul je merken aan het moeizamer kunnen heffen van je arm. Peesscheuren ontstaan gelukkig niet zo snel op jonge leeftijd. Dan zijn ze namelijk nog sterk en elastisch. 

Echter, als we ouder worden neemt de sterkte van onze pezen af. We zien de meeste peesscheuren dan ook op latere leeftijd.

Wat zijn de symptomen bij een gescheurde schouderpees? 

Een gescheurde schouderpees kan pijn en krachtverlies van je arm geven. Dit kan ontstaan na een trauma, zoals een val. Ook een bestaande scheur die groter wordt kan klachten geven.

Krachtverlies bij een gescheurde schouderpees

schouderpees-scheur-fysiotherapie-middenweg-amsterdam-oost-watergraafsmeerPeesscheuren kunnen dus tot krachtverlies leiden. Dit hoeft echter niet het geval te zijn. Hoe is dit te verklaren?

Zoals eerder is besproken wordt onze schouder omgeven door de rotator cuff.  De schouder wordt als het ware ‘opgehangen’ in deze pezen.

Als de scheur zich beperkt tot één of twee pezen, dan kunnen de overige pezen het krachtverlies nog goed opvangen.  De schouderfunctie blijft zodoende intact.

Het wordt vervelender als de peesscheur zicht uitbreidt naar de overige pezen. Dit kan leiden tot een grote scheur. De arm kan onder deze omstandigheden nog maar zeer beperkt geheven worden.

spierzwakte-schouder-gescheurde pees
Grote peesscheuren zien vaak bij oudere patiënten met chronische schouderklachten. De patiënt op de bovenste foto heeft een grote peesscheur. Hij kan zijn rechter arm nog maar gedeeltelijk heffen.

Hoe wordt de diagnose ‘gescheurde schouderpees’ gesteld?

De diagnose ‘schouderpeesscheur’ wordt gesteld door middel van functieonderzoek van de schouder.

Indien de arm wordt opgetild dan kan deze niet in de lucht worden gehouden. Deze test wordt de ‘drop arm test’ genoemd.


schouderpees scheur echo
Met behulp van echografisch onderzoek zijn peesscheuren door de ervaren onderzoeker goed in beeld te brengen.
Bij Fysiotherapie Middenweg kan dit onderzoek worden uitgevoerd.

Toch vraagt de orthopedisch chirurg nog vaak een MRI-scan aan. Deze scan geeft namelijk een duidelijk beeld van de peescondities.

Zo kan bijvoorbeeld de grootte van de peesscheur nauwkeurig worden bepaald.  Tegelijkertijd kan beoordeelt worden of deze nog operatief te herstellen is.

Ook ‘spiervervetting’ kan met een MRI-scan in beeld worden gebracht. Spiervervetting is een vervelende complicatie. Deze kan optreden bij langer bestaande peesscheuren.

Bij een langdurige peesscheur functioneert de spier niet meer goed. Het spierweefsel neemt af en maakt plaats voor vetweefsel.

De spier en pezen verliezen onder deze omstandigheden definitief hun volume en functie. Operatief herstel is in deze situatie niet meer mogelijk.

gescheurde-schouderpees- behandeling-fysiotherapie-middenweg-amsterdam-oost-watergraafsmeer

Behandeling bij een gescheurde schouderpees

Bij de behandeling kan worden gekozen voor een operatie óf een afwachtend beleid bestaande fysiotherapie.

  • Operatie van een peesscheur

Bij acuut peesletsel op relatief jonge leeftijd (onder de 50 jaar) kan een operatie gewenst zijn. Zo kan voorkomen worden dat de scheur groter gaat worden. Dit zou namelijk tot verder functieverlies kunnen leiden.

Bij een operatie wordt de pees gehecht en vastgezet in het bot. (zie animatie 1 onder).

Ook kan een gezonde pees verplaatst worden. Deze neemt dan de functie van de oude beschadigde pees over.

gescheurde-schouderpees-operatie-verplaatsing-pees
Bij oudere patiënten kan sprake zijn van schouderartrose (slijtage) in combinatie met meerdere peesscheuren.
Dit kan tot aanhoudende pijn en blijvend krachtverlies van de schouder leiden. Deze pezen zijn niet meer operatief te herstellen.

De chirurg kan in dit geval kiezen voor het plaatsen van een bepaald type schouderprothese, de zogenaamde ‘reversed prothese’.  Bij deze operatie worden de kop en kom omgedraaid.

Door de bijzondere plaatsing van de prothese kan de oppervlakkig gelegen ‘Deltaspier’ de functie overnemen. Deze spier blijft ons hele leven zijn werk goed doen. Hij zorgt ervoor dat de arm te heffen is.  (zie animatie 2)

.

 

  • Niet opereren bij een peesscheur

Niet opereren kan in veel gevallen tot goede uitkomsten kan leiden. Dit blijkt uit recente wetenschappelijke studies.  Met name chronische, langer bestaande peesscheuren hebben geen operatieve behandeling nodig.

Zeker als de schouderfunctie redelijk goed is én oefentherapeutische behandeling effect heeft. Een injectie of medicatie in de vorm van ontstekingsremmers kunnen de pijnklachten snel verminderen.

Meestal wordt een termijn van 3 tot 6 maanden aangehouden. Bij onvoldoende functieherstel kan besloten worden tot operatief ingrijpen.

Revalidatie na een gescheurde schouderpees

gescheurde schouderpees immobilisatie

 

Revalidatie van een geopereerde schouderpees vraagt geduld. De hersteltijd kan wel 6 tot 9 maanden in beslag nemen.

6 weken staan in het teken van peesherstel . De gehechtte pees dient weer goed vast te groeien en mag daarom niet belast worden. Om die reden wordt de arm in een sling gedragen.

7-12 weken na de operatie wordt accent op herstel van beweeglijkheid en spierfunctie gelegd. Je zult merken dat de schouderpijn vermindert. Je kunt de arm onder schouderniveau weer redelijk gebruiken. Fietsen, autorijden en bureauwerk is in deze periode weer toegestaan.

3-6 maanden na de operatie ligt het accent op herstel van dagelijkse functies en onderhandse sporten. Bij bovenhandse sporters kan de revalidatieduur wel 9-12 maanden duren. Het herwinnen van de sportspecifieke kracht en beweeglijkheid is binnen deze termijn de voornaamste doelstelling.

Zonder peesoperatie is de revalidatie korter. De oefentherapie kan namelijk sneller worden opgebouwd, er zijn immers geen pezen gehecht.

Er dient aandacht te worden besteed aan functietraining van de intacte schouderpezen en -spieren. Deze moeten het functieverlies van de beschadigde pees overnemen.

schouderoefeningen na peesscheur revalidatie

Ook de ‘sturende’ spieren van het schouderblad zullen goed geoefend moeten worden. Het schouderblad begeleidt en ondersteunt namelijk het schoudergewicht tijdens onze armbewegingen. Hoe goed de schouderfunctie uiteindelijk herstelt, verschilt per persoon.

Volledig herstel van de schouderfunctie is niet in alle gevallen mogelijk is. Wat krachtsverlies of afname van beweeglijkheid wordt nog wel eens gezien. Hier hoef je gelukkig in het dagelijks leven niet al te veel van te merken.

Alle informatie over de gescheurde schouderpees nog even voor je samengevat.

  • Ons schoudergewricht wordt omgeven door 4 schouderpezen. Deze spelen een belangrijke rol in het bewegen en stabiel houden van het schoudergewricht.
  • Klachten als gevolg van peesscheuren kunnen variëren. Peesscheuren hoeven niet altijd tot klachten te leiden. Zoals we zien op oudere leeftijd.
  • Een gescheurde schouderpees kan na een trauma of spontaan ontstaan. Spontaan ontstane scheuren zien we als gevolg van ouderdom.
  • De diagnose is met behulp van lichamelijk onderzoek, echografie of een MRI-scan eenvoudig te stellen.
  • De behandeling kan bestaan uit afwachten met fysiotherapie of opereren. Acute peesscheuren op relatief jonge leeftijd komen in aanmerking voor operatie.
  • Bij de operatie wordt de pees gehecht en vastgezet in het bot.
  • De chirurg kan kiezen voor een afwachtend beleid als de schouderfunctie redelijk goed is.
  • De revalidatie na een schouderpees operatie duurt gemiddeld 6 tot 9 maanden. Bij bovenhandse sporters kan dit uitlopen tot 12 maanden.
  • Volledig herstel van de schouderfunctie hoeft niet altijd plaats te vinden. Een afname van beweeglijkheid en kracht wordt vaak gezien.

Deze blog is op o7-10-2018 geplaatst en geactualiseerd op 17-08-2019

Bron:

Journal of Shoulder Elbow Surgery Mar; 27 (3);444-448; What happens to patients when we do not repair their cuff tears. Five-year rotator cuff quality-of-ligve index outcomes following nonoperative treatment of patients with full-sickness rotator cuff tears.

Rotator cuff tears: An evidence based approach; World J Orthop. 2015 Dec 18; 6(11): 902–918.

Systematic Review of All-Arthroscopic Versus Mini-Open Repair of Rotator Cuff Tears: A Meta-Analysis; Scientific Reports volume 6, Article number: 22857 (2016)

gescheurde-schouderpees-fysiotherapie-middenweg-amsterdam-oost-watergraafsmeer

De gescheurde schouderpees

De gescheurde schouderpees wordt ook wel ‘rotator cuff ruptuur’ genoemd. Dit letsel kan de functie van je schouder ernstig beperken.

Deze peesblessure kun je oplopen na een trauma, bijvoorbeeld een val op de schouder of schouder uit de kom. Boven de 60 jaar kunnen peesscheuren zonder oorzaak voorkomen.

De behandeling van de gescheurde schouderpees kan verschillen. Soms is een snelle operatie gewenst maar een afwachtend beleid kan ook de voorkeur hebben. Beide methoden kunnen goede vooruitzichten hebben. Dit wordt verder in deze blog besproken.

 

Wat is de functie van de schouderpees?

Om de gevolgen van een gescheurde schouderpees beter te begrijpen is het goed de functie van deze pezen even kort te bespreken.

Ons schoudergewricht wordt omgeven door 4 spiergroepen met hun pezen, de zogenaamde ‘rotator cuff’. De spier trekt samen en brengt de kracht via de pees op het gewricht over. Zo ben je in staat je arm vrij in de ruimte te bewegen.

Naast een bewegingsfunctie verzorgen deze pezen ook de stabiliteit van je schouder. De schouderkop wordt door het aanspannen van de rotator cuff goed in de schouderkom gehouden.

In illustratie A  zie je de 4 spieren van de rotator cuff afgebeeld.

In illustratie B wordt de ‘hand metafoor’ afgebeeld. Het geeft een indruk over de 4 peesaanhechtingen en hun functie op de schouder.

De duim en vingers vertegenwoordigen allemaal een schouderpees. De bovenste 3 pezen (vingers) liggen anatomisch dicht naast elkaar. Een scheur van één pees kan zo makkelijk doorlopen naar de naastgelegen schouderpees.

Vergelijk het met een scheur midden in een vel papier. Als je het papier uit elkaar trekt wordt de scheur groter en breidt zich uit.

Als één of meerdere pezen scheuren wordt de ‘grip’ op de schouder minder. Peesscheuren ontstaan gelukkig niet zo snel op jonge leeftijd. Deze zijn dan namelijk nog sterk en elastisch. 

Als we ouder worden neemt de sterkte van onze pezen af. We zien de meeste peesscheuren dan ook op latere leeftijd.

Wat zijn de symptomen bij een gescheurde schouderpees? 

Een gescheurde schouderpees kan veel pijn en functieverlies geven. Dit komt meestal voor na een acuut moment, zoals een val. Ook een bestaande scheur dit groter wordt kan klachten geven. Veel mensen ervaren echter niet tot nauwelijks klachten.  Deze peesscheuren ontstaan geleidelijk en passen bij het ouder worden.

Pijn bij een scheur in de schouderpees

Pijnklachten kunnen optreden bij acute scheuren. Bijvoorbeeld ten gevolge van een val op de schouder of een schouderontwrichting. Ook het geleidelijk groter worden van een oude peesscheur kan pijnklachten veroorzaken.

Het gewrichtskapsel en slijmbeurs zijn nauw verbonden met de schouderpees en betrokken bij een peesletsel. Van de  slijmbeurs weten we dat deze rijk van pijnzenuwen is voorzien.

Krachtverlies bij een gescheurde schouderpees

spierzwakte-schouder-gescheurde pees

Peesscheuren in de schouder kunnen dus tot krachtverlies van de schouder en arm leiden. Echter, niet iedereen ervaart klachten.  Hoe is dit te verklaren?

Zoals in het eerste deel is besproken wordt onze schouder omgeven door 4 schouderpezen. De schouder wordt als het ware ‘opgehangen’ in deze pezen. Als de scheur zich beperkt tot 1 pees, dan kunnen de overige pezen het krachtverlies nog goed opvangen.  De schouderfunctie blijft zo op niveau.

Een peesscheur in de schouder kan ook geleidelijk uitbreiden naar de overige aangrenzende pezen. Deze verliezen vervolgens hun grip op de schouder en kunnen geen krachten meer overbrengen. De arm kan onder deze omstandigheden nog maar zeer beperkt geheven worden.

Meestal zien we dit bij oudere patiënten met chronische schouderklachten. De patiënt op de foto kan zijn rechter arm nog maar gedeeltelijk heffen.

Hoe wordt de diagnose ‘gescheurde schouderpees’ gesteld?

Soms kan met alleen lichamelijk onderzoek de diagnose gesteld worden. Wanneer de patiënt gevraagd wordt de arm te heffen is dit slechts beperkt mogelijk.
De schouder wordt hierbij overmatig opgetrokken. In dit geval is er meestal sprake van uitgebreid peesletsel.

Indien de arm door de onderzoeker wordt opgetild dan is deze door de patiënt niet in de lucht te houden. Deze test wordt de ‘drop arm test’ genoemd.


schouderpees scheur echo
Met behulp van echografisch onderzoek zijn peesscheuren goed in beeld te brengen.

Vaak vraagt de orthopedisch chirurg ook nog een MRI-scan aan. Deze scan geeft namelijk een duidelijk overzicht van de verschillende weefsels in het schoudergewricht. 

Zo kan bijvoorbeeld de grootte van de peesscheur nauwkeurig worden bepaald en beoordeeld worden of deze nog operatief te herstellen is.

Ook ‘spiervervetting’ kan met een MRI-scan in beeld worden gebracht. Spiervervetting is een vervelende complicatie die kan optreden bij langer bestaande peesscheuren.

Vanwege de peesbeschadiging werkt de bijbehorende spier niet meer. Het spierweefsel neemt in omvang af en maakt plaats voor vetweefsel. De spier en pezen verliezen onder deze omstandigheden definitief hun volume en functie. Operatief herstel is niet meer mogelijk.

gescheurde-schouderpees- behandeling-fysiotherapie-middenweg-amsterdam-oost-watergraafsmeer

Behandeling bij een gescheurde schouderpees

Er kan worden gekozen voor een operatie of een conservatief beleid, bestaande uit een injectie en fysiotherapie.

  • Operatie van een peesscheur

Een operatie kan gewenst zijn bij acuut peesletsel op relatief jonge leeftijd (onder de 50 jaar). Zo wordt mogelijk voorkomen dat de scheur groter wordt. Dit zou namelijk tot verder functieverlies kunnen leiden.

Hechten en opnieuw vastzetten van de pees in het bot is de meest gebruikte methode (zie animatie 1 onder).

Het verplaatsen van een gezonde pees is ook mogelijk. Daarvoor wordt de pees van onze grote rugspier gebruikt (Latissimus Dorsi). Deze wordt vastgezet op de plaats van de gescheurde schouderpees en neemt zo diens functie over.

gescheurde-schouderpees-operatie-verplaatsing-pees
Bij oudere patiënten kan sprake zijn van schouderartrose (slijtage) met meerdere peesscheuren.
Dit kan leiden tot aanhoudende pijn en blijvend krachtverlies van de schouder en arm.

De chirurg kan kiezen voor het plaatsen van een bepaald type schouderprothese, de zogenaamde ‘reversed prothese’.  Hierbij worden de kop en kom omgedraaid.

Door de bijzondere plaatsing van de prothese kan de oppervlakkig gelegen ‘Deltaspier’ de functie overnemen en de arm heffen (zie animatie 2)

.


  • Niet opereren bij een peesscheur

Niet opereren in veel gevallen tot goede uitkomsten kan leiden. Dit blijkt uit nieuwe wetenschappelijke studies. Langer bestaande peesscheuren hebben in het algemeen geen operatieve behandeling nodig. De schouderfunctie kan met oefentherapeutische behandeling aanzienlijk verbeteren. Een injectie of pijnmedicatie kunnen de klachten verminderen.

Om de voortgang te beoordelen wordt een termijn van 3 tot 6 maanden aangehouden. Bij onvoldoende functieherstel kan besloten worden tot operatief ingrijpen.

Revalidatie na een gescheurde schouderpees

gescheurde schouderpees immobilisatie

 

Revalidatie van een geopereerde schouderpees vraagt geduld. De hersteltijd kan wel 6 tot 9 maanden in beslag nemen.

6 weken staan in het teken van peesherstel . De gehechtte pees dient weer goed vast te groeien. Het mag daarom niet belast worden. Om die reden wordt de arm in een sling gedragen.

7-12 weken na de operatie wordt meer accent op schouderbeweeglijkheid en spierfunctie gelegd. Je zult merken dat de schouderpijn vermindert.  Je arm is onder schouderniveau weer redelijk te gebruiken. Fietsen, autorijden en bureauwerk is in deze periode weer toegestaan of mogelijk.

3-6 maanden na de operatie ligt het accent op herstel van dagelijkse functies en onderhandse sporten. Bij bovenhandse sporters kan de revalidatieduur wel 9-12 maanden duren. Het herwinnen van de sportspecifieke kracht is binnen deze termijn de voornaamste doelstelling.

De vooruitzichten zijn goed. Wel is er een kans dat de pees in de toekomst opnieuw scheurt.  Bijzonder is dat dit niet altijd tot klachten hoeft te leiden. Een nieuwe operatie is in het algemeen niet nodig.

Zonder peesoperatie is de revalidatie korter. De oefentherapie kan namelijk sneller worden opgebouwd. Er zijn immers geen pezen gehecht.

schouderoefeningen na peesscheur revalidatie

Ook de ‘sturende’ spieren van het schouderblad zullen goed geoefend moeten worden. Het schouderblad begeleidt en ondersteunt namelijk het schoudergewicht tijdens onze armbewegingen. Hoe goed de schouderfunctie uiteindelijk herstelt verschilt per persoon.

Volledig herstel van de schouderfunctie is niet in alle gevallen mogelijk is. Een verlies van schouderbeweeglijkheid en -kracht kan voorkomen.

Alle informatie over de gescheurde schouderpees nog even samengevat

  • Ons schoudergewricht wordt omgeven door 4 schouderpezen. Deze spelen een belangrijke rol in het bewegen en stabiel houden van het schoudergewricht.
  • Klachten als gevolg van peesscheuren kunnen variëren.  Geleidelijk ontstane peesscheuren hoeven niet altijd tot klachten te leiden.
  • Een gescheurde schouderpees kan na een trauma of spontaan ontstaan. Spontaan ontstane scheuren zien we meestal op oudere leeftijd.
  • De diagnose is met behulp van echografisch onderzoek of een MRI scan eenvoudig te stellen.
  • De behandeling kan bestaan uit afwachten met fysiotherapie of opereren. Acute peesscheuren op relatief jonge leeftijd komen in aanmerking voor operatie. De meest gangbare methode is het hechten en vastzetten van de pees in het bot.
  • De chirurg kan kiezen voor een afwachtend beleid als er sprake is van herstel van pijnklachten en schouderfunctie.
  • De revalidatie na een schouderpees operatie duurt gemiddeld 6 tot 9 maanden. Bij bovenhandse sporters kan dit uitlopen tot 12 maanden.
  • Volledig herstel van de schouderfunctie hoeft niet altijd plaats te vinden. Verschil in beweeglijkheid en kracht met de andere schouder wordt vaak gezien.

Deze blog is op 4-10-2018 geplaatst en geactualiseerd op 19-10-2019

Bron:

Journal of Shoulder Elbow Surgery Mar; 27 (3);444-448; What happens to patients when we do not repair their cuff tears. Five-year rotator cuff quality-of-ligve index outcomes following nonoperative treatment of patients with full-sickness rotator cuff tears.

Rotator cuff tears: An evidence based approach; World J Orthop. 2015 Dec 18; 6(11): 902–918.

Systematic Review of All-Arthroscopic Versus Mini-Open Repair of Rotator Cuff Tears: A Meta-Analysis; Scientific Reports volume 6, Article number: 22857 (2016)

Delen:
Geen Commentaar

Sorry, het reactieformulier is gesloten op dit moment.

×
Top