Herstel na een schouderprothese

logo fysiotherapie middenweg amsterdam oost

schouderprothese fysio middenweg amsterdam oost

Herstel na schouder-
prothese

Ook ons schoudergewricht kan vervangen worden door een kunstgewricht.

Een schouderprothese kan nodig zijn bij aanhoudende pijn en functieverlies. Dit kan ontstaan als gevolg van degeneratie (slijtage) van het schoudergewricht of de schouderpezen.

Het herstel na een schouderprothese wordt onder andere bepaald door de kwaliteit van de revalidatie en het type schouderprothese.

Maar hoe verloopt het herstel? Wat mag je wel en niet? En kun je terugkomen op het oude niveau?

Dit en meer lees je hier.

Wanneer is een schouderprothese nodig?

 

  • Een schouderprothese kan nodig zijn bij ernstige slijtage van het schoudergewricht
  • Een complexe breuk van de schouderkop.
  • Slechte schouderfunctie als gevolg van niet-operabele peesscheuren.

 

arthrose schouderprothese fysiotherapie middenweg amsterdam oost
Schouderslijtage (arthrose)

 

gebroken schouder schouderprothese fysiotherapie Middenweg Amsterdam OOst

Gebroken schouder

gescheurde schouderpezen schouderprothese fysiotherapie middenweg amsterdam oost

Gescheurde schouderpezen

Schouderslijtage zien we vooral op latere leeftijd. Pijnmedicatie en fysiotherapie kunnen de symptomen en functie nog best een tijd verbeteren. Er wordt daarom zolang mogelijk met een operatie gewacht.

Wie krijgt welke schouderprothese?

Welke schouderprothese men krijgt is van een aantal factoren afhankelijk. Tegenwoordig worden twee typen kunstschouders gebruikt;

De anatomische prothese

Deze prothese lijkt sterk op ons schoudergewricht. Het bestaat uit een metalen kop en kunststof kom. Voorwaarde bij deze prothese is dat de schouderpezen intact zijn.

Soms hoeft alleen de schouderkop te worden vervangen. Dit komt voor bij schouderbreuken. Dit worden halve- of hemiprothesen genoemd.

Een fraaie animatie van een anatomische schouderprothese kun je hieronder bekijken.

De omgekeerde schouderprothese

Bij dit type prothese worden de kop en kom omgedraaid. Een metalen bol wordt op de oorspronkelijke kom geplaatst. De oorspronkelijke schouderkop wordt vervangen door een kunststof kom. Dit wordt een reversed prothese genoemd. Deze prothese wijkt dus in uiterlijk en functie af van de anatomische prothese. Dit heeft een mechanische reden.

De omgekeerde prothese wordt geplaatst als de schouderpezen door slijtage niet meer kunnen functioneren. Er ontbreekt in dat geval een goede spierbalans.

Door de bijzondere plaatsing krijgt de grote schouderspier (Deltaspier) een sterkere heffunctie. Deze krachtige spier neemt de functie van de schouderpezen voor een deel over. Zo is de patiënt in staat de arm minimaal tot op schouderhoogte te heffen.

Wil je meer weten over de soorten schouderprothesen neem dan eens een kijkje op de site van Rijnland Orthopedie.

Een animatie van de reversed prothese zie je hieronder.

Wat zijn de ervaringen na een schouder-
prothese?

De ervaringen bij patiënten met een schouderprothese zijn in het algemeen goed. De pijnklachten verminderen sterk of zijn zelfs helemaal verdwenen. Het uiteindelijke herstel is deels afhankelijk van het type schouderprothese. Daarover straks meer.

De eerste 6 weken na operatie kunnen vervelend zijn. Het schoudergebied kan pijnlijk zijn en de nachtrust verstoren. Daarnaast moet de arm in een armsling worden gedragen. Hulp en ondersteuning van anderen is in deze periode daarom nodig.

Revalidatieschema na een schouderprothese

Het doel van fysiotherapie is de schouder- en armfunctie tot op ADL-niveau te herstellen.

ADL staat voor Algemene Dagelijkse Levensverrichtingen. Hieronder verstaan we bijvoorbeeld aan- uitkleden, reiken en lichaams-
verzorging.  Kortom, alle activiteiten die je in en om het huis en eventueel op je werk moet kunnen doen.

Herstel na het plaatsen van een schouderprothese is grofweg te verdelen in 3 fasen:

1. Beschermingsfase

Duur: 1 tot 6 weken

Deze fase is voor beide typen schouderprothesen nagenoeg gelijk. In de eerste 6 weken wordt een sling gedragen. Een sling of ‘immobilizer’ is nodig om het operatiegebied en de prothese te beschermen.

De arm mag in deze periode niet worden geheven én naar buiten worden gedraaid. Rustige bewegingsoefeningen (pendulum oefeningen) zijn toegestaan. (zie onderstaande illustratie)

oefeningen schouder schouderoperatie
Op de elleboog steunen en op de rug brengen van de arm is bij de ‘omgekeerde prothese’ niet toegestaan. De schouderprothese kan dan namelijk makkelijk ‘uit de kom’ schieten.

De fysiotherapeut mag de schouder in veilige richtingen mobiliseren (bewegen). Dit kan gecombineerd worden met ‘isometrische’ spieroefeningen van het schoudergebied.

‘Isometrisch’ wil zeggen dat de spieren worden aangespannen maar het gewicht niet wordt bewogen. Dit is een veilige manier van oefenen.

De patiënt mag zelf de ellebogen en polsen buigen en strekken. In ruglig de arm ondersteund optillen is toegestaan. Dit wordt met onderstaande illustratie uitgebeeld.

herstel nas chouderprothese fysiotherapie middenweg amsterdam oost

2. Spieractivatie fase

Duur: 6-12 weken

De armsling mag in deze fase worden afgebouwd. Het is nog wel verstandig deze buitenshuis en onder de mensen te dragen. De arm mag nu al tot op borsthoogte geheven worden.

Dit betekent dat handelingen als tanden poetsen, een kop koffie pakken, brood smeren, je gezicht wassen of schrijven weer mogelijk zijn. Het is nog niet toegestaan de arm boven het hoofd te heffen of de arm op de te rug plaatsen.

schouderoefeningn operatie nieuwe schouder fysiotherapie middenweg amsterdam oost

De schouder- en armfunctie wordt in deze fase in opbouwende vorm geoefend. Doel is optimaal herstel van de beweeglijkheid van de schouder.

De oefeningen kunnen met ondersteuning van de fysiotherapeut óf zelfstandig worden uitgevoerd. Oefenen mag niet tot pijntoename leiden. Ik raad het in deze fase af te trainen met relatief zware gewichten.

3. herstel dagelijkse functies/recreatieve sport

Duur: 12 weken tot 6-9 maanden

In dit traject staat herstel van de dagelijkse functies centraal. Armbewegingen mogen nu boven schouderniveau geoefend worden. Dit mag met lichte gewichten. De bewegingen kunnen worden herhaald totdat er vermoeidheid optreedt.

De oefeningen dienen in gewicht overeen te komen met de bewegingen uit het dagelijks leven of sport. Tillen van zwaardere lasten zoals boodschappentassen is weer toegestaan.

hefoefening schouder operatie fysioherapie middenweg amsterdam oost
Relatief lichte sporten zoals zwemmen (schoolslag) of tafeltennis zijn na 6 maanden weer toegestaan. Tennis of basketbal mag na 9 maanden weer hervat worden.

De schouderfunctie moet hier natuurlijk wel toereikend voor zijn. Dit brengt mij dan ook op het volgende punt; het resultaat.

Het uiteindelijke herstel na een schouderprothese

Hoe goed de schouder uiteindelijk herstelt, verschilt per persoon. De patiënt mag er vanuit gaan dat pijnklachten van voor de operatie verdwijnen. De uiteindelijke functie wordt bepaald door de schouderconditie van voor de operatie, de wensen van de patiënt, het type schouderprothese én de kwaliteit van de revalidatie.

Bij een omgekeerde prothese zal de arm niet meer volledig geheven kunnen worden. Zoals eerder beschreven komt dit door niet-functionerende schouderpezen.

Overigens is 100% functieherstel bij beiden prothesen niet realistisch. We hebben immers te maken met een kunstgewricht. Wel mag verwacht worden dat de normale dagelijkse activiteiten weer op redelijke wijze kunnen worden uitgevoerd.

Zo zijn de armen bijvoorbeeld weer tot hoofdhoogte te heffen. Na een schouderbreuk kan er relatief groter functieverlies optreden. Dit kan in één of meerdere bewegingsrichtingen zijn.

Hoe lang gaat een schouderprothese mee?

De levensduur van een prothese is ongeveer 10-15 jaar. Na 15 jaar heeft 74% van de mensen zijn of haar 1e schouderprothese nog. Intensieve sportbeoefening of zware fysieke arbeid zou de levensduur wel kunnen verkorten. Zware schouderbelasting wordt om die reden dan ook afgeraden.

De gewrichtskom is het kwetsbaarst. De inwerkende krachten van de schouderkop op de kom zijn namelijk erg groot. De kom kan daardoor slijten of loslaten.
Om die reden wordt er vaak om de 2 jaar een röntgenfoto gemaakt.

Wanneer mag ik weer autorijden of fietsen na een schouderprothese?

Autorijden en fietsen is over het algemeen na 8 weken weer toegestaan. Vanzelfsprekend dient de schouderfunctie hierop berekend te zijn. Bij twijfel is overleg met de behandelend fysiotherapeut en orthopedisch chirurg gewenst.

Slapen met een schouderprothese

slapen kussen na schouderoperatie fysiotherapie middenweg amsterdam oost
Er wordt geadviseerd de eerste 8 weken niet op de schouder te liggen. De weefselstructuren rond de prothese moeten in deze periode nog aansterken. Een kussen onder de arm kan gedurende de nacht worden gebruikt. Dit kan steun en comfort bieden.

Mag ik weer sporten na een schouderprothese?

Sporten na een schouderprothese kan na 6 maanden weer mogelijk zijn. Dit blijkt uit recente wetenschappelijke literatuur.

Lichte sporten, zonder direct contact met een tegenstander, worden door de meeste chirurgen weer toegestaan. Op dit niveau keren de meeste sporters dan ook weer terug.

sporten na een schouderprothese fysiotherapie middenweg amsterdan oost

Patiënten met een anatomische prothese (met intacte schouderpezen) hebben de grootste kans de sport te hervatten. (75%-100%). Bij mensen met een omgekeerde prothese (75%-85%) en halve prothese (67%-76%) liggen de percentages wat lager.

Besef wel dat dit gemiddelden zijn. Iedere patiënt is anders en stelt andere eisen aan zijn of haar schouderfunctie. Ik raad dan ook aan het advies van de behandelend chirurg en fysiotherapeut in de besluitvorming mee te nemen.

Erik Versluis, fysiotherapeut

 

Delen:

Plaats een Reactie

×
Top